Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa lên tiếng bày tỏ quan ngại sâu sắc trước tốc độ lây lan nhanh của dịch Ebola tại Cộng hòa Dân chủ Congo (CHDC Congo). Đợt bùng phát lần này đã khiến ít nhất 131 người tử vong và buộc WHO phải nâng mức cảnh báo y tế quốc tế, đồng thời tổ chức cuộc họp khẩn nhằm tìm giải pháp ứng phó.
WHO cảnh báo khẩn về dịch Ebola tại Congo
Ngày 19/5, phát biểu tại kỳ họp Đại hội đồng Y tế Thế giới lần thứ 79 diễn ra ở Geneva (Thụy Sĩ), Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết tổ chức này đặc biệt lo ngại về quy mô cũng như tốc độ lây lan của virus Ebola tại CHDC Congo.
Theo ông Tedros, việc ban bố mức cảnh báo cao thứ hai theo quy định y tế quốc tế là quyết định không hề dễ dàng. Tuy nhiên, tình hình hiện nay đòi hỏi cộng đồng quốc tế phải có phản ứng nhanh và phối hợp chặt chẽ hơn để ngăn dịch lan rộng.
WHO cũng đã chính thức tuyên bố đợt gia tăng mạnh các ca nhiễm Ebola là tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu và tổ chức cuộc họp khẩn trong ngày 19/5 để bàn biện pháp đối phó.
Hơn 130 người đã tử vong vì Ebola
Theo số liệu mới nhất, đợt bùng phát Ebola lần này tại CHDC Congo đã khiến ít nhất 131 người thiệt mạng. Giới chuyên gia lo ngại số ca mắc thực tế có thể còn cao hơn do điều kiện y tế tại nhiều khu vực bị ảnh hưởng vẫn còn hạn chế, gây khó khăn cho việc phát hiện và kiểm soát dịch bệnh.
Ebola là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm với tỷ lệ tử vong cao, lây qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch cơ thể hoặc bề mặt nhiễm virus từ người bệnh. Các triệu chứng thường gặp gồm:
- Sốt cao
- Đau đầu
- Mệt mỏi nghiêm trọng
- Đau cơ
- Nôn ói
- Tiêu chảy
- Xuất huyết trong và ngoài cơ thể
- Chưa có vaccine đặc hiệu cho chủng virus lần này
WHO cho biết chủng virus gây ra đợt bùng phát hiện nay được xác định là Bundibugyo — một chủng Ebola hiếm gặp hơn so với chủng Zaire từng gây nhiều đợt dịch lớn trước đây. Hiện chưa có vaccine hoặc thuốc điều trị đặc hiệu được phê duyệt dành riêng cho chủng Bundibugyo.
Tuy nhiên, WHO đang khẩn trương đánh giá các loại vaccine và phương pháp điều trị tiềm năng có thể hỗ trợ kiểm soát dịch trong giai đoạn hiện tại.
Vaccine Ervebo đang được xem xét
Theo đại diện WHO tại Congo, một trong những ứng cử viên vaccine được cân nhắc là Ervebo. Đây là vaccine từng được sử dụng trong các đợt dịch Ebola trước đó và cho thấy hiệu quả nhất định đối với một số chủng virus.
Dù vậy, WHO cho biết phải mất ít nhất khoảng 2 tháng nữa vaccine này mới có thể được triển khai nếu đáp ứng đủ yêu cầu chuyên môn và an toàn. Khoảng thời gian chờ đợi này khiến giới chức y tế lo ngại dịch bệnh có thể tiếp tục lan rộng nếu không sớm được kiểm soát.
Trước nguy cơ dịch Ebola tiếp tục bùng phát mạnh, WHO kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ cho CHDC Congo về:
- Nhân lực y tế
- Thiết bị bảo hộ
- Năng lực xét nghiệm
- Giám sát dịch tễ
- Truy vết ca bệnh
Các chuyên gia cho rằng việc phát hiện sớm, cách ly nhanh và nâng cao nhận thức cộng đồng vẫn là những biện pháp quan trọng nhất trong bối cảnh chưa có vaccine đặc hiệu.
Ebola nguy hiểm như thế nào?
Ebola được xem là một trong những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất thế giới với tỷ lệ tử vong có thể lên tới 25–90% tùy từng đợt dịch và điều kiện điều trị.
Virus có thể lây qua:
- Tiếp xúc trực tiếp với người bệnh
- Máu và dịch cơ thể nhiễm virus
- Động vật hoang dã mang mầm bệnh
WHO khuyến cáo người dân tại khu vực có dịch cần:
- Hạn chế tiếp xúc gần với người nghi nhiễm
- Rửa tay thường xuyên
- Tuân thủ hướng dẫn của cơ quan y tế
- Không tự ý chăm sóc bệnh nhân khi chưa có bảo hộ phù hợp
Diễn biến dịch Ebola tại CHDC Congo đang khiến WHO và cộng đồng quốc tế đặc biệt lo ngại khi số ca tử vong tiếp tục gia tăng nhanh chóng. Trong bối cảnh chưa có vaccine đặc hiệu cho chủng virus Bundibugyo, việc tăng cường giám sát, kiểm soát lây nhiễm và hỗ trợ y tế khẩn cấp sẽ đóng vai trò then chốt nhằm ngăn dịch lan rộng trong thời gian tới.